Hemen yanıbaşımızdaki Suğla Barajı hakkında pek çoğumuzun yeterli bilgisi yok. Konu hakkında bir araştırma yazısı yayınlamayı uygun görüyoruz...

Suğla Gölü'ne yapılan baraj ile hem Konya Ovası'nın sulanması hem de göl çevresindeki 14 bin 600 hektarlık alüvyonlu arazinin tarıma açılması planlandı. Bugün Suğla Gölü sulak alan niteliğini kaybetmiş halde rezervuara dönüştürüldü.

Konya ilinin güneybatısında yer alır. Oluşumu tektoniktir. Yağışlı yıllarda alanı iyice genişlemekte kurak yıllarda ise göl kurumakta ve alüvyonlu göl tabanı ortaya çıkarak, iyi bir tarım alanı oluşturmaktadır. Suları tatlıdır. Su ürünleri ve sulama açısından önemi büyüktür. Suğla Depolaması Projesi (Suğla Depolaması) isimli, Beyşehir Gölü ve Apa Barajı regülasyonlarına destek sağlamak ve Konya-Çumra projeleri için su sağlamak amaçlı olan proje haziran 2003 tarihinde tamamlanarak hizmete açılmıştır.

Suğla Gölü 581 km2’lik bir yağış alanına sahiptir. Göl, kendi drenaj alanından gelen ve Beyşehir Gölü’nden bırakılan, kış aylarında Suğla Ovası’nda oluşan sulardan meydana gelmektedir. Ovanın güney yamaçlarında bulunan ve düden tabir edilen kaya çatlaklarından sızan sular ve buharlaşma vasıtasıyla yaz aylarında bazı yıllarda tamamen kurumaktadır. Sığ sulardan oluşan göl, 18600 ha’lık bir alana yayılmaktadır. Göl alanına yılda ortalama 145 milyon m3 su girmektedir. Proje ile göl alanı 4000 ha’lık bir alanla sınırlandırılmış, geriye kalan 14 600 ha’lık saha emniyetli bir zirai alan haline getirilmiştir. Yıllık boşa akan 145 milyon m3 su, (Beyşehir-Suğla-Apa) Kanalı ile Apa Barajı’na verilecek ve Konya - Çumra Ovalarının sulanmasında kullanılacaktır.

Proje; 66,9 km uzunluğunda ortalama yüksekliği 9,0 m olan Homojen toprak dolgu seddelerden oluşmaktadır. Proje muhtevasında ayrıca Ana Terfi Merkezi, derivasyon ve drenaj kanalları, ulaşım yolları ve boşaltım kanalı bulunmaktadır. Normal su kotu: 1096 m, Minimum su kotu: 1095.5 m, Toplam göl hacmi: 258.5 hm3, Göl alanı: 4000 ha, BSA’ya çıkış kanalı: uzunluğu 1055 m, Kapasitesi 50 m3/sn ve Merkez pompa istasyonu terfi yüksekliği: 3.7-6 m’dir.

Gökhüyük-Saray, Süberte-Saray Derivasyon kanalları; Süberte-Gökhüyük, Çiftlikköy-Saray 2, Arvana, Arvana 1 Drenaj kanalları ve Saray-Gökhüyük, Gökhüyük-Süberte, Süberte-Çiftlikköy, Çiftlikköy-Saray Depolama seddeleri proje kapsamındadır.Sedde güzergahı ve göl alanı, Kuvaterner yaşlı alüvyon; kil, turbalı kil, kum, çakıl tabakalarının ardalanmasından oluşmaktadır. Planlama aşamasında depolama daire şeklinde düşünülmüş ve temel araştırması da buna göre yapılmıştır. Sonradan depolama şekli değiştirilince yeni sedde güzergahı temel araştırması yapılmayan bölgeye kaymıştır. Tatbikat aşamasında yeni sedde güzergahının geçirimliliğini araştırmak için 44 adet 440 m temel sondaj yapılmış ve geçirimli tabakalar tespit edilmiştir.

İşe Mayıs 1996 yılında başlanmış ve Nisan 2003 tarihinde tamamlanarak 650 milyon m3 su merkez pompa istasyonu vasıtasıyla Konya - Çumra Ovalarının sulanmasına verilmiştir.İnşaatın tamamlanması için 50 milyon ABD Doları dış kredi kullanılmış ve proje maliyeti, iş sonunda 70 milyon ABD Doları olmuştur. Buna karşılık sulamada kullanılan suyun ekonomiye katkısı 200 trilyon TL’dir. Bu haliyle yapım süresince proje maliyetini geri ödeyerek milli ekonomiye fayda temin etmektedir. Suğla gölünde su toplanmaya başlamasıyla birlikte yıllar önce nesli tükenen bu yöreye has yağ balığı tekrar çıkmaya başlamış ayrıca göle sazan balığı atılarak üremesi sağlanmıştır. Çeşitli kuş türleri de göle eskisi gibi olmasa da baharın ilk ayında gelerek ekim sonuna kadar bu alanlarda yuvalanmaktadırlar.

Gölde hâlihazırda bulunan su giderek azalmış ve alanın en büyük sorunlarından biri ise maalesef hala bilinçsiz ve kontrolsüz avcılık. Hem balık avcıları hem de kara avcıları yasaklara uymak konusunda hiç de duyarlı değiller. Göle gittiğimizde silah sesinden durmak imkansız. Kuşlar rahatsız edildikleri için bu bölgeye gelemez durumdalar bu da bölgenin ekolojik dengesinin bozulması açısından oldukça kötü .
Avcıların eğitilmesi ve yasaklara uyması konusunda yetkililerin daha ciddi önlemler alması şarttır. Maalesef tüm olumsuzluklara rağmen Suğla Gölü bir türlü korunma statüsüne alınmamıştır. Suğla ve burada yaşayan canlıların, hem ekolojik denge için hem de burada yaşayan insanlar için sahip olduğu önemin bilinmesi ve mutlaka özel korunma statüsüne alınmalıdır. Yoksa göl yok olduğu gibi çevresindeki kuş türleri ve yağ balığı da çok yakın bir sürede yok olacaktır.

2 yıl önce kurulan Suğla su ürünleri kooperatifi, gölü kiralamış yalnızca balık avlanması konusunda yetkilendirilmiş Gölün İşletim hakkı ise Çumra sulama birliğine aittir bu nedenle gölün kontrolü tam manasıyla yapılamamaktadır Gölü milli park statüsü kazandırarak korunma ve işletme hakkı tekrar Seydişehir’e kazandırılmalıdır. Yetkililerin bu konuda duyarlı olmasını bekliyoruz.

Haber-Araştırma: Enver Haykır

Sadece kayıtlı kullanıcılar yorum yazabilir.
Lütfen sisteme giriş yapın veya kayıt olun.

Powered by AkoComment Tweaked Special Edition v.1.4.6
AkoComment © Copyright 2004 by Arthur Konze - www.mamboportal.com
All right reserved